Nərd neçə daş olur

Rəqəmlərlə nərd

Uzun nərddə 15 daş harada dayanır

Uzun nərddə 15 daşın hamısı bir xanada — başda dayanır. Başdan hər gedişdə bir daş götürülür (ilk gedişdə 6-6, 4-4 və ya 3-3 düşsə — iki). Deməli, başı tam boşaltmaq üçün ən azı 14 gediş lazımdır — uzun nərdin yavaş, düşünülmüş tempi də buradan gəlir.

Qısa nərddə 15 daş necə paylanır

Qısa nərddə daşlar dörd xanaya paylanır: 2 daş 24-cü xanada, 5 daş 13-cüdə, 3 daş 8-cidə və 5 daş 6-cıda. Cəmi yenə 15. Ətraflı: nərd necə düzülür.

Oyun boyu daşlar harada olur

Nərddə daş heç vaxt oyundan «yanmır»: 15 daşın hamısı partiyanın sonuna qədər ya taxtada, ya da çıxışdadır. Qısa nərddə tək daş vurula bilər, amma o, itmir — bara gedir və oradan yenidən oyuna girməlidir. Uzun nərddə vurmaq ümumiyyətlə yoxdur. Qalib 15 daşının hamısını taxtadan birinci çıxarandır.

Uduzanın neçə daş çıxardığı da vacibdir: bir daş da çıxarmayıbsa, bu, marsdır və rəqib 2 xal alır. Ona görə oyunun sonunda daşları saymaq vərdişi faydalıdır: «mənim hələ 15 daşım taxtadadır, onun isə cəmi 3 daşı qalıb» — bu, mars təhlükəsidir.

Daşlar və zər: bir az hesab

Daşları evə gətirmək üçün nə qədər yol getmək lazım olduğunu pip göstərir — bütün daşların çıxışa qədər qalan xanalarının cəmi. Başlanğıcda qısa nərddə 167, uzun nərddə 360 pip olur. Bir atış orta hesabla təxminən 8 pip verir (qoşalar dörd dəfə oynandığı üçün ortanı qaldırır), deməli, uzun nərddə 15 daşı evə gətirib çıxarmaq üçün qırx atışdan çox lazımdır.

NARDEON-da pipi saymaq lazım deyil: hər oyunçunun adının yanında «qalıb …» yazılır.

Niyə məhz 15

On beş daş Roma tabulasında da vardı — 24 xana və 15 daş ən azı min beş yüz ildir dəyişmir. Fars əfsanəsində isə 30 daş ayın 30 gecə və gündüzü ilə müqayisə olunur. Amma bu, tarixi fakt yox, sadəcə əfsanədir. Ətraflı: nərd oyununun tarixi.

Canlı taxta alanda

Nərd taxtası alanda və ya hədiyyə edəndə dəsti yoxla: iki rəngdə 15-ər daş, iki zər (bəzən hər oyunçuya ayrıca cüt) və 24 xanalı taxta. Daşlar xanaya rahat sığmalıdır: qısa nərddə bir xanada beş-altı daş, uzun nərdin başlanğıcında isə on beş daş üst-üstə dayanır. Taxta yoxdursa, narahat olma — onlayn oyunda daş itmir, zər yerə düşmür.

Daşların adları

Azərbaycanca oyun fiqurlarına daş deyirlər: «nərd daşları», «daşı başdan götür». Rus dilində şaşka və ya fişka, ingiliscə checker. Taxtanın xanaları, ev, bar və başqa sözlər: nərd terminləri. Atışların öz adları da var — şeşbeş, düşeş, dübarə: nərd zər adları.

Pulsuz oynaQeydiyyat və yükləmə yoxdur — birbaşa brauzerdə

Yeniləndi: 24 oktyabr 2026