Nərd ingiliscə və rusca necədir

Xarici dostla oynayanda, ingilisdilli video və ya kitab oxuyanda, ya da sadəcə «nərd in english» axtaranda eyni sual çıxır: nərd ingiliscə necə adlanır və hansı söz hansı növə aiddir? Qısa cavab: nərd ingiliscə — backgammon, amma bu, tam dəqiq deyil.

Backgammon və nardy: fərq nədir

İngilis dilində backgammon — Avropada və Amerikada oynanan, daş vurmaqla olan növdür. Qaydaları demək olar ki, bizim qısa nərdlə eynidir; fərq əsasən ikiqat kubikdədir (doubling cube) — Azərbaycanda ondan adətən istifadə etmirlər.

Uzun nərdi isə ingilisdilli dünya az tanıyır. Onu long nardy, long nardi və ya sadəcə nardy adlandırırlar — rus dilindəki «нарды» sözündən. Ona görə xarici dosta «gəl nərd oynayaq» deyəndə hansı növü nəzərdə tutduğunu dəqiqləşdir: «backgammon» desən, dostun qısa nərd düzəcək.

Oyunun adları müxtəlif dillərdə

Farsca oyun taxte-nərd adlanır, «nərd» sözü də oradan gəlir. Sözün tarixi haqqında: nərd oyununun tarixi.

Terminlər: ingiliscə və rusca

Hər terminin azərbaycanca izahı: nərd terminləri.

Zərlərin adları

Bizdə zər atışlarının öz adları var: şeşbeş, düşeş, dübarə və s. Bu adlar farsca rəqəmlərdən gəlir, ingilis dilində isə sadəcə rəqəmlə deyirlər: 6-5 — «six-five», 6-6 — «double sixes». Rus dilində çox vaxt bizim adlardan istifadə edirlər: «шеш-беш», «ду-шеш». Siyahı: nərd zər adları.

Eyni söz — iki məna: tez-tez qarışdırılanlar

• point — həm xana, həm xal. «The 5-point» beşinci xanadır, «a 5-point match» isə 5 xallıq matç. Söhbət hesabdan və matçdan gedirsə — xal, taxtadan gedirsə — xana.
• doubles və to double — «doubles» qoşa atışdır (6-6, 3-3), «to double» isə backgammonda ikiqat kubikdən istifadə edib oyunun dəyərini ikiqat artırmağı təklif etmək deməkdir. Bizdə kubik olmadığından ikinci məna lazım olmayacaq.
• backgammon — həm oyunun adı, həm də 3 xallıq qələbə, yəni koks. «He won a backgammon» — «oyunu qazandı» yox, «koks etdi» deməkdir.
• home və head — ev yolun sonudur, baş isə uzun nərddə daşların başladığı xana. «Head» sözü rusca «голова» termininin tərcüməsidir; qısa nərddə daşlar bir xanadan başlamadığı üçün orada işlənmir.

NARDEON ingiliscə: düymələrin adları

İnterfeysi ingiliscəyə keçirsən və ya ingilisdilli dosta nəyi basmağı izah edirsənsə, bu cədvəl kömək edər:

«Təkrarla» qoşa düşəndə görünür: ilk iki gedişi etdikdən sonra onları eynilə bir daha təkrarlayır.

İngilisdilli oyunçu ilə necə oynamaq

Dil maneə deyil: oyunun qaydaları hər yerdə eynidir, gedişləri isə taxta göstərir. NARDEON-da dostla oynamaq üçün otaq yarat və linki və ya 5 simvollu kodu göndər — dostun saytı öz dilində görəcək. Ayarlarda «Dil · Language» bölməsindən interfeysi istənilən vaxt dəyişmək olar.

Təsadüfi rəqiblə onlayn oynayanda da eyni: kimin hansı dildə danışmasından asılı olmayaraq, uzun və ya qısa nərd seçirsən, oyun rəqib tapır.

Pulsuz oynaQeydiyyat və yükləmə yoxdur — birbaşa brauzerdə

Yeniləndi: 24 oktyabr 2026