Tavla terimleri sözlüğü
Tavla masasında kullanılan sözcükler, kısa açıklamalarla. Bir terim için uluslararası (İngilizce) karşılığı da verdik — yabancı kaynak okurken işine yarar.
Ücretsiz oynaKayıt yok, indirme yok — doğrudan tarayıcıda
Tahta ve pullar
| Terim | Anlamı |
|---|---|
| Hane | Tahtadaki 24 dar üçgenden biri. Uluslararası adı point. |
| Pul / taş | Oyuncunun 15 oyun taşından biri. |
| Zar | Altı yüzlü küp; karşılıklı yüzlerin toplamı 7'dir. Tavla iki zarla oynanır. |
| Ev | Oyuncunun yolunun son altı hanesi (1–6). Pullar buradan toplanır. |
| Dış saha | Evin yanındaki çeyrek (7–12. haneler). |
| Bar / orta | Tahtanın ortasındaki çubuk; kırık pullar buraya konur. |
Oyun sırasında
| Terim | Anlamı |
|---|---|
| Kapı | İki ya da daha fazla pulun durduğu hane. Rakip oraya giremez. “Kapı almak” — böyle bir hane kurmak. |
| Açık pul | Bir hanede tek duran pul. Uluslararası adı blot. |
| Kırmak | Rakibin açık pulunun durduğu haneye gelip onu ortaya göndermek. |
| Kırık pul | Kırılıp ortaya giden pul. Sahibi onu rakibin evinden içeri sokmadan başka hamle yapamaz. |
| Vur-kaç | Kendi evinde rakibin pulunu kırıp aynı hamlede oradan uzaklaşmak. Bazı masalarda hoş karşılanmaz; NARDEON'da kurala uygundur. |
| Çift zar | İki zarın aynı gelmesi; dört kez oynanır. Ayrıntılar. |
| Pul toplamak | Bütün pullar evdeyken pulları tahtadan çıkarmak. Kurallar. |
| Yarış | Pullar artık birbirine temas etmediğinde kalan bölüm: kim önce eve gelip toplarsa. |
Skor
| Terim | Anlamı |
|---|---|
| El | Tek bir oyun. Normal galibiyet 1 sayı. |
| Mars | Kaybeden hiç pul toplayamadan biten el: 2 sayı. Uluslararası adı gammon. Ayrıntılar. |
| 3 sayılık galibiyet | Mars, üstelik kaybedenin pulu hâlâ ortada ya da kazananın evinde. Uluslararası adı backgammon. NARDEON'da tavlada 3 sayı; Türkiye'de çoğu masada mars sayılır. |
| Maç | Belirli bir sayıya kadar oynanan eller. NARDEON'da 1, 3, 5 ya da 7 sayı. |
| Katlama küpü | Uluslararası tavlada elin değerini ikiye katlamak için kullanılan küp (2, 4, 8… yazar). NARDEON'da yok. |
Online oyunda geçen terimler
| Terim | Anlamı |
|---|---|
| Ev marsı | NARDEON ekranında 3 sayılık galibiyetin adı. |
| Kalan (pip) | Bütün pulların toplamaya kadar gideceği hane sayısı; oyuncu adının yanında görünür. Az olan yarışta öndedir. |
| Süre bankası | Hamle başına 12 bedava saniye bitince harcanan, maç boyu 2 dakikalık süre. |
| Rövanş | Maçtan sonra aynı rakiple, aynı ayarlarla yeni maç. |
| Seri başı | Turnuvada puana göre verilen sıra; en güçlüler finale yakın karşılaşır. Turnuvalar. |
| Hükmen mağlubiyet | Turnuvada “Hazırım”a 3 dakika içinde basılmazsa maç oynanmadan kaybedilir. |
Zar isimleri
Hep yek (1-1), dubara (2-2), dü se (3-3), dört cihar (4-4), dü beş (5-5), dü şeş (6-6) ve şeş beş (6-5). Kökenleri: tavla zar isimleri.
Uzun nard terimleri
| Terim | Anlamı |
|---|---|
| Baş | Her oyuncunun 15 pulunun da başladığı hane. Baştan her el bir pul alınır (ilk elde 6-6, 4-4, 3-3 gelirse iki). |
| Blok | Arka arkaya tutulan haneler. Önünde rakip pulu yoksa altılı blok yasaktır. |
| Kilitli pul | Önündeki altı hanenin hepsi rakip pullarıyla dolu olan pul; hiçbir zarla oynanamaz. |
Kurallar: uzun nard kuralları.
Ücretsiz oynaKayıt yok, indirme yok — doğrudan tarayıcıda
Sık sorulan sorular
Tavlada kapı ne demek?
Bir oyuncunun iki ya da daha fazla pulunun durduğu hane. Rakip oraya pul koyamaz; kapı kırılamaz.
Açık pul nedir?
Bir hanede tek başına duran pul. Rakip o haneye gelirse açık pulu kırar ve pul ortaya gider.
Tavlada el ile maç arasındaki fark ne?
El tek bir oyundur; kazanan 1, 2 ya da 3 sayı alır. Maç, oyunculardan biri belirlenen sayıya (NARDEON'da 1, 3, 5 ya da 7) ulaşana kadar oynanan ellerin toplamıdır.
Tavla taşına ne denir?
Pul ya da taş. İkisi de kullanılır; her oyuncunun 15 pulu vardır.
Uzun nard'da baş nedir?
Uzun nard'da her oyuncunun 15 pulunun da başladığı hane. Baştan her el yalnızca bir pul alınabilir.
Güncellendi: 24 Ekim 2026